Vergeven is vergeten

Het valt studenten van Een cursus in wonderen ongetwijfeld op dat in de tekst nadrukkelijk onderscheid wordt gemaakt tussen zonde en vergissing. Als je ooit enige mate van blijvende innerlijke vrede wilt ervaren, dan is een goed begrip van dit onderscheid cruciaal. Een zonde is permanent, onherroepelijk en onvergeeflijk. De zondaar is voorgoed schuldig, en dat zal nooit veranderen. In de Cursus gebruikt Jezus de beeldspraak van een bloedvlek om de ernst van zonde te beschrijven: “De bloedvlek kan nooit worden verwijderd, en ieder die deze smet op zich draagt, moet de dood smaken.” (H17.7:13). Een vergissing echter, is slechts een fout die hersteld en dus ongedaan gemaakt kan worden, en zo geheel vergeten kan worden.

Dit onderscheid tussen zonde en vergissing wordt met name besproken in hoofdstuk 19 van het tekstboek. In (T19.II.1) lezen we: “Het is van wezenlijk belang dat een vergissing niet met zonde wordt verward, en juist dit onderscheid maakt verlossing mogelijk. Want een vergissing kan worden gecorrigeerd, en het kromme rechtgemaakt. Maar zonde, zo die al mogelijk was, zou onomkeerbaar zijn. […] Zonde is geen vergissing, want zonde gaat gepaard met een arrogantie die vreemd is aan het idee van een vergissing. Zondigen zou zijn: de werkelijkheid geweld aandoen, en daarin slagen. Zonde is de verkondiging dat aanval iets werkelijks is en schuld gerechtvaardigd.” Jezus legt vervolgens uit waarom het ego zo koppig vasthoudt aan het idee dat zonde nooit gecorrigeerd kan worden: het is namelijk de beste manier om iemand te beschuldigen van wreedheid en aanval, waarmee je zelf automatisch een onschuldig ‘slachtoffer’ wordt. Mijn wens om de overtuiging in stand te houden dat niet ik zondig ben, maar iemand anders, kan ik alleen vervullen door voortdurend te zoeken naar schuldige personen of ‘slechte’ situaties.

Vergis je niet in hoe gretig jij en ik nog vasthouden aan het idee van zonde in iemand anders. In (T-19.II.5) lezen we: “Elke poging om zonde als een vergissing te herinterpreteren is voor het ego altijd onverdedigbaar. Het idee van zonde is in zijn denksysteem volkomen sacrosanct en niet te benaderen anders dan met eerbied en ontzag. Het is het meest ‘heilige’ concept in het egosysteem: geliefd en machtig, volkomen waar, en uiteraard beschermd door elk verdedigingsmiddel dat tot zijn beschikking staat. Want dit is zijn ‘beste’ verdediging, waaraan al de andere dienstbaar zijn. Dit is zijn pantser, zijn bescherming, en de fundamentele bedoeling van de speciale relatie volgens zijn interpretatie.” Verderop in de tekst ontmaskert Jezus de geheime, diep verborgen angst die ons in ons onbewuste achtervolgt: de angst dat ik feitelijk de echte zondaar ben (omdat ik God mijn Schepper heb verlaten). Het zien van zonde in anderen is dus feitelijk een projectie van de angst dat ik de echte zondaar ben, die God zonder twijfel zal straffen in het gevreesde Laatste Oordeel. En dus vul ik de dagen van mijn leven met het verzamelen van ‘bewijzen’ voor God dat anderen zondig zijn, en ik onschuldig.

Een pijnlijk voorbeeld van deze projectie, en de weigering om het onderscheid tussen zonde en vergissing te aanvaarden, zien we bij de Joden die de Tweede Wereldoorlog overleefden. Hun bekende uitspraak “wij zullen vergeven, maar nooit vergeten” illustreert duidelijk hun conclusie dat wat toentertijd is gebeurd een bloedvlek is die nooit meer verwijderd kan worden. De Nazi-Duitsers zouden door God gestraft moeten worden, en al hun onschuldige slachtoffers zouden toegelaten moeten worden tot de Hemel. Het punt hier is niet om de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog te ontkennen — die zijn grondig en betrouwbaar genoeg gedocumenteerd. Maar het besluit om uitsluitend de slechtheid van de ‘zondige’ Duitsers te blijven zien, betekent het springlevend houden van de pijn in de denkgeest.  De pijn ligt niet eens zozeer in de herinnering op zich, maar in het blijvend veroordelen van degenen die de misdaden begingen. Zolang ik blijf weigeren om te erkennen dat zelfs de grootste oorlogsmisdadiger nog altijd een Zoon van God is, kies ik voor niet-vergeving in mijn denkgeest, waarmee ik mezelf de blijvende innerlijke vrede ontzeg die ik zo graag wil. Het gebruikelijke argument voor de uitspraak “Wij zullen vergeven, maar nooit vergeten” is dat we van het verleden kunnen leren, om te voorkomen dat zo’n hel ooit nog eens gebeurt. Het is zeker waar dat we van het verleden kunnen leren, maar dat is iets heel anders dan dit te gebruiken als argument om maar te kunnen blijven veroordelen.

We hoeven heus niet naar het Joodse volk te vingerwijzen vanwege dit denkmechanisme — wij passen dit allemaal van dag tot dag toe in onze dagelijkse levens. Neem maar eens een moment om je denkgeest te bekijken, dat wil zeggen: boven het slagveld, als observator. Het kost je waarschijnlijk geen moeite om een lijstje te maken van mensen die je beslist niet mag, en situaties die jou angstig maken (omdat jij er geen invloed op hebt, uiteraard). Zoals Kenneth Wapnick vaak benadrukte in zijn essays en workshops, hoeven we slechts te kijken naar de relatie met onze ouders, of andere autoriteiten zoals leraren of managers. Talloze generaties volwassenen hebben de pijn weggestopt over de liefde die ze vonden dat ze verdienden, maar van hun ouders nooit hebben ontvangen. Talloze werknemers hebben zich slachtoffer gevoeld op hun werk omdat ze nooit de beloning kregen die ze vonden dat ze verdienden. De sleutel is dat ik er steeds voor kies om pijn te ervaren, zodat ik kan blijven veroordelen. Nogmaals, de reden dat ik daarvoor kies is omdat ik zo mijn doodsangst kan projecteren dat ik de zondaar ben die God heeft afgewezen, en daarom gestraft zou moeten worden. Om dat te kunnen vergeten zoek ik steeds geschikte zondebokken zoals de autoritaire figuren hierboven.

Gelukkig geeft dit besef over projectie gelijk ook de juiste richting aan om uit deze hel te kunnen ontsnappen. Als ‘vergeven’ feitelijk betekent ‘vergeten’, dan moet ik daarvoor een kraakheldere, overtuigende en onloochenbare reden vinden, anders zal ik nooit bereid zijn om wat dan ook te vergeten. Deze overtuigende reden, zoals ik vaak in deze blogs beschrijf, is de gewaarwording dat ik niet een individu ben in een boze, onbeheersbare wereld, maar dat ik de dromer van de droom van afscheiding ben. Onze gehele droomwereld is holografisch: het geheel is vervat in elk deeltje. Dit geldt zowel voor het ego-denksysteem als dat van de Heilige Geest. De metafysica van Een cursus in wonderen moet tot op zekere hoogte begrepen worden om er werkelijk van overtuigd te zijn dat ware vergeving beter is dan voortdurende veroordeling. De Heilige Geest gebruikt de genoemde autoriteiten als ‘lessen in liefde’ voor ons. Wij krijgen zo vele gelegenheden om onze relatie met hen te heroverwegen, om vervolgens ervoor te kiezen onze gedachten te laten leiden door de Heilige Geest, waarmee onvoorwaardelijke Liefde automatisch het gat vult dat het ‘vergeten van veroordelen’ had achtergelaten.

Alleen door het besef dat onze schijnbare afscheiding in miljarden en miljarden afgescheiden fragmentjes een zotte klucht is, kunnen we ons langzaamaan realiseren dat, vanuit de geest beschouwd, ik en mijn ouders, mijn leraren en mijn manager helemaal geen verschillende belangen hebben: wij zijn allen de ene Zoon van God, die er nog voor kiest om in de droomwereld in slaap te blijven. Het beoefenen van ware vergeving (dat wil zeggen, het vergeten van alle veroordeling die ik voorheen koos) is de ‘koninklijke weg’ om deze droomwereld gestaag terug te brengen naar haar bron, alwaar die in het niets zal verdwijnen waaruit die ooit voort leek te komen. De keuze om deze dagelijkse wereld waarin we leven zo te bezien wordt visie genoemd in Een cursus in wonderen. En visie kan alleen nu gekozen worden. Ter afsluiting lezen we een inspirerende gedachte uit werkboekles 164, die de essentie van deze boodschap goed verwoordt.

“Op welk ander tijdstip dan nú kan de waarheid worden herkend? Het heden is de enige tijd die er is. En dus gaan we vandaag, op dit ogenblik, nu, kijken naar wat er altijd is, niet in onze ogen, maar in de ogen van Christus [d.w.z., Liefde]. Hij kijkt voorbij de tijd en ziet de eeuwigheid daar weergegeven. Hij hoort de geluiden die de zinloze, drukke wereld produceert, maar Hij hoort ze vaag. Want voorbij dit alles hoort Hij het gezang van de Hemel en de Stem namens God [Liefde] helderder, betekenisvoller, dichterbij.
De wereld vervaagt moeiteloos voor Zijn blik. Haar geluiden worden zwak. Een melodie van ver voorbij de wereld wordt almaar en almaar duidelijker: een aloude roep waarop Hij een aloud antwoord geeft. Je zult ze allebei herkennen, want het is slechts jouw antwoord op je Vaders Roep tot jou. Christus antwoordt voor je, als echo van jouw Zelf, waarbij Hij jouw stem gebruikt om Zijn vreugdevolle instemming te bieden en jouw bevrijding voor jou aanvaardt.
Hoe heilig is je oefenen vandaag wanneer Christus jou Zijn blik schenkt en voor jou luistert, en in jouw naam de Roep beantwoordt die Hij hoort! Hoe rustig is de tijd die jij eraan geeft om met Hem door te brengen, voorbij de wereld. Hoe makkelijk zijn al je schijnbare zonden vergeten en wordt al je ellende niet meer herinnerd. Op deze dag wordt verdriet terzijde gelegd, want beelden en geluiden die van dichterbij dan de wereld komen, zijn helder voor jou die vandaag de gaven die Hij geeft, aanvaarden wil.”

— Jan-Willem van Aalst, november 2016 (vertaling van https://miraclesormurder.wordpress.com/2016/11/26/forgiving-is-forgetting/)

Een gedachte over “Vergeven is vergeten”

  1. Dank je wel Jan-Willem voor deze duidelijke tekst. Ik wil me tevens graag opgeven voor de bijeenkomst op dinsdag 18 juni. Ik heb vandaag les 156 gekopieerd en lees deze les vaak. Daardoor wordt hij veel duidelijker en zou deze tekst al kunnen volstaan om de waarheid te ervaren en te ontdekken dat je het niet alleen hoeft te doen; liefde is met ons. Tot de 18 e juni en hartegroet

    Leontine Casparie

    Verstuurd vanaf mijn iPad

    >

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s